คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5505/2537

แสดงฎีกาอื่นที่เรื่องคล้ายกับฎีกาฉบับนี้

1. คู่ความ

ชื่อคู่ความ ผู้ร้อง - นางลั่นทม ผู้คัดค้าน - นางมะนาว

*หมายเหตุ: เพื่อเป็นการสงวนข้อมูลส่วนบุคคล เว็บไซต์ smartdeka.com ใช้ระบบ AI ในการตรวจค้นชื่อบุคคลธรรมดาที่เกี่ยวข้องในคดีและแปลงเป็นนามสมมุติ ชื่อบุคคลธรรมดาที่ปรากฎจึงอาจเป็นนามสมมุติ

2. กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ 1555(4) 1555(5) 1555(7) ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง ม.55 188 55 ป.พ.พ. ม.1555(4) ม.1555(5) ม.1555(7) ป.วิ.พ. ม.188

3. เนื้อหา

การฟ้องคดีขอให้รับเด็กเป็นบุตรในกรณีที่ชายผู้ถูกกล่าวอ้างว่าเป็นบิดาได้ถึงแก่ความตายไปก่อนเสนอคดีนั้น จะเสนอคดีเป็นคำฟ้องโดยยื่นคำฟ้องผู้ที่ถึงแก่ความตายไปแล้วไม่ได้ เพราะไม่มีตัวความที่จะฟ้องเป็นจำเลยและในเบื้องต้นก็ยังไม่ทราบว่าจะมีผู้ใดคัดค้านหรือไม่ การเริ่มคดีในชั้นแรกจึงต้องยื่นคำร้องขอต่อศาลเป็นคดีไม่มีข้อพิพาทขึ้นมาก่อน เมื่อมีผู้มีส่วนได้เสียร้องคัดค้านขึ้นมา ศาลจึงจะดำเนินคดีต่อไปอย่างคดีมีข้อพิพาท


ผู้ร้องยื่นคำร้องขอว่า ผู้ร้องเป็นมารดาและเป็นผู้ปกครองของเด็กชายครามหรือต้อง มูลพฤกษ์ กับเด็กหญิงมะพร้าวหรือต่อมูลพฤกษ์ อายุ 8 ปี และ 6 ปี ตามลำดับ ผู้ร้องได้อยู่กินกับนายขนุน ผู้ตายฉันสามีภรรยาอย่างเปิดเผยตั้งแต่ปี 2520ผู้ร้องได้แจ้งทะเบียนคนเกิดของเด็กชายกล้วยไม้ต่อนายทะเบียนเขตบางกอกน้อย กรุงเทพมหานครเมื่อวันที่ 15 พฤษภาคม 2523ว่านายขนุนเป็นบิดาและผู้ร้องเป็นมารดาโดยนายขนุนรู้เห็นยินยอม ต่อมาเมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2525 ผู้ร้องได้แจ้งทะเบียนคนเกิดของเด็กหญิงมะพร้าวต่อนายทะเบียนเขตบางกอกน้อยกรุงเทพมหานคร ว่านายขนุนเป็นบิดาและผู้ร้องเป็นมารดาโดยนายขนุนรู้เห็นยินยอม ต่อมาได้มีการแจ้งเปลี่ยนชื่อเด็กชายมะยม ณ ที่ว่าการเขตพญาไท กรุงเทพมหานครเมื่อวันที่ 31 มกราคม 2527 และได้มีการแจ้งเปลี่ยนชื่อเด็กหญิงแสด ณ ที่ว่าการอำเภอปากเกร็ด จังหวัดนนทบุรีเมื่อวันที่ 23 มกราคม 2527 ผู้ร้องเป็นผู้ใช้อำนาจปกครองและอุปการะเลี้ยงดูบุตรทั้งสองคน ผู้ร้องและนายขนุนได้อยู่กินฉันสามีภรรยา มีพฤติการณ์ที่รู้กันอยู่ทั่วไปว่าผู้เยาว์ทั้งสองเป็นบุตรของนายขนุน นายขนุนยินยอมให้ผู้เยาว์ทั้งสองใช้นามสกุลและแสดงออกโดยเปิดเผยต่อบุคคลภายนอกว่าผู้เยาว์ทั้งสองเป็นบุตรของตน และส่งเสียอุปการะเลี้ยงดูผู้เยาว์ทั้งสองมาตลอดเมื่อวันที่ 4 พฤษภาคม 2531 นายขนุนได้ถึงแก่ความตายเพราะอุบัติเหตุรถชนกัน ผู้ตายยังมิได้จดทะเบียนรับรองผู้เยาว์ทั้งสองว่าเป็นบุตรโดยชอบด้วยกฎหมาย ผู้เยาว์ทั้งสองมีสิทธิรับมรดกของผู้ตาย ผู้เยาว์ทั้งสองอายุไม่ครบ 15 ปีบริบูรณ์ ผู้ร้องจึงต้องยื่นคำร้องขอแทนผู้เยาว์ ขอให้พิพากษาว่าเด็กชายครามและเด็กหญิงมะพร้าวเป็นบุตรโดยชอบด้วยกฎหมายของนายขนุน

ผู้คัดค้านยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านเป็นภรรยาโดยชอบด้วยกฎหมายของนายขนุน นายขนุนไม่เคยอยู่ร่วมกันฉันสามีภรรยากับผู้ร้อง ดังนั้นนายขนุนไม่ได้เป็นบิดาของเด็กชายครามและเด็กหญิงมะพร้าวสำหรับสูติบัตร นายขนุนไม่ได้เป็นผู้แจ้งและไม่ยินยอมแต่อย่างใด เด็กชายครามและเด็กหญิงมะพร้าวมิได้มีภูมิลำเนาอยู่ที่เดียวกับนายขนุน เด็กทั้งสองคนอายุ9 ปี และ 6 ปีแล้ว หากเป็นบุตรของนายขนุนจริง นายขนุนก็น่าจะจดทะเบียนรับรองบุตรแล้ว ระหว่างนายขนุนมีชีวิตอยู่นายขนุนมิได้เคยส่งเสียเลี้ยงดูเด็กทั้งสองคนแต่อย่างใดอีกทั้งไม่เคยแสดงพฤติการณ์ใด ๆ ให้บุคคลภายนอกทราบว่าผู้เยาว์ทั้งสองเป็นบุตรนายขนุนแต่ประการใด ขอให้ยกคำร้องขอ

ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษายกคำร้องขอ

ผู้ร้องอุทธรณ์

ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับเป็นว่า เด็กชายครามหรือต้องมูลพฤกษ์ และเด็กหญิงมะพร้าว เป็นบุตรชอบด้วยกฎหมายของนายขนุน ผู้ตาย

ผู้คัดค้านฎีกา

ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า สำหรับฎีกาผู้คัดค้านที่ว่า การขอให้รับรองเด็กเป็นบุตรนั้นผู้ร้องชอบจะต้องเสนอคดีเป็นคำฟ้อง การเสนอเป็นคำร้องไม่ชอบนั้น เห็นว่า ขณะเสนอคดีนี้นายขนุนได้ถึงแก่ความตายแล้ว ผู้ร้องจะเสนอคดีเป็นคำฟ้องโดยยื่นคำฟ้องผู้ที่ถึงแก่ความตายไปแล้วไม่ได้ เพราะไม่มีตัวความที่จะฟ้องเป็นจำเลย และในเบื้องต้นก็ยังไม่ทราบว่าจะมีผู้ใดคัดค้านหรือไม่การเริ่มคดีในชั้นแรกจึงต้องยื่นคำร้องขอต่อศาลเป็นคดีไม่มีข้อพิพาทขึ้นมาก่อน เมื่อมีผู้มีส่วนได้เสียร้องคัดค้านขึ้นมา ศาลจึงจะดำเนินคดีต่อไปอย่างคดีมีข้อพิพาท ผู้ร้องเสนอคดีเป็นคำร้องขอเพื่อให้มีการประกาศแสวงหาผู้คัดค้านชอบแล้ว ส่วนฎีกาผู้คัดค้านที่ว่า มีพฤติการณ์ทั่วไปตลอดมาว่าเด็กชายครามและเด็กหญิงมะพร้าวเป็นบุตรของนายขนุน หรือไม่ ข้อนี้ตามทางนำสืบของผู้ร้องมีเหตุผลฟังได้เพียงว่าผู้ร้องกับนายขนุนมีการติดต่อกัน แต่ไม่มีหลักฐานใดจะฟังเป็นยุติว่ามีพฤติการณ์ที่รู้กันทั่วไปตลอดมาว่าเด็กชายครามและเด็กหญิงมะพร้าวเป็นบุตรของนายขนุน

พิพากษากลับ ยกคำร้องขอ

4. องค์คณะ

ชื่อองค์คณะ ปราโมทย์ ชพานนท์ อุระ หวังอ้อมกลาง ปรีชา เฉลิมวณิชย์

5. ที่มา

แหล่งที่มา กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา

6. หมายเหตุ

หมายเหตุ

แสดงฎีกาอื่นที่เรื่องคล้ายกับฎีกาฉบับนี้

ข้อสงวน (1) ข้อมูลในเว็บไซต์ smartdeka.com มีไว้เพื่ออำนวยความสะดวกในการศึกษาค้นคว้าทางวิชาการเท่านั้น ผู้พัฒนาไม่รับรองความถูกต้องหรือ ครบถ้วนของข้อมูลใดๆ การใช้ข้อมูลเพื่ออ้างอิงตามกฎหมายควรใช้คำพิพากษาฉบับจัดพิมพ์เป็นหลัก
ข้อสงวน (2) เพื่อเป็นการสงวนข้อมูลส่วนบุคคล เว็บไซต์ Smart Deka ใช้ระบบ AI ในการตรวจค้นชื่อบุคคลธรรมดาที่เกี่ยวข้องในคดีและแปลงเป็นนามสมมุติ ชื่อบุคคลธรรมดาที่ปรากฎจึงอาจเป็นนามสมมุติ